Bodyguards aan het schaakbord

Eerste IBSSA bodyguardopleiding op Nederlandse bodem in Drenthe door Jon van Schilt

Emmen/Dalen: Half twee 's nachts. De VIP heeft zin in een ommetje. En dus zit er voor de bodyguards niets anders op dan het warme bed te verlaten voor de vrieskou. Even de boel verkennen en daar gaan ze. In formatie en iedereen op scherp. Na de nachtelijke frisse neus gaat een paar uur later de wekker alweer. Elke dag begint om zes uur. Dat moet je willen en kunnen. "Deze jongens zijn gemotiveerd tot op het bot."

Het leven van de VIP gaat voor een bodyguard boven alles. Maar ook: 'de slechtste bodyguard is een dode bodyguard'. Kortom, de ideale persoonsbeveiliger moet een alleskunner zijn, die meerdere stappen vooruit kijkt en tegelijkertijd alle opties openhoudt. 'Een goede bodyguard is een schaakspeler', zegt Attila Farkas, de Hongaarse persoonsbeveiliger die zes jaar en ('en een maand') over het leven van de King of Pop Michael Jackson waakte en vele anderen als: Robert Duval, Robert Redford, Eddie Murphy, John Cusack, Annette Bening, Selena Gomez, Placido Domingo en bijv. Bonie Tyler om er een paar te noemen.

Farkas, in internationale kringen van bodyguards bekend als 'Lobo', was één van de twee hoofddocenten van de IBSSA (International Bodyguard and Security Services Association) die de afgelopen twee weken in zijn specialiteit als Master Teacher VIP protection en escorting een groep van 21 aankomende persoonsbeveiligers trainde in Drenthe en net over de grens in Duitsland. Deze opleiding die tot dusver vooral in de Verenigde Staten, Hongarije en Israel kon worden gevolgd, werd door Gerard Bos en Gerrit-Jan Kloese van BK Beveiliging in Zandpol, onder auspiciën van IBSSA, voor het eerst naar Nederland gehaald.

Gedurende de opleiding worden de aankomende bodyguards opgedeeld in drie teams. 24 uur per dag zijn ze bij elkaar. Ze delen een huisje op de Huttenheugte in Dalen en voeren alle opdrachten gezamenlijk uit. En telkens hebben ze een VIP (letterlijk) in hun midden. Die moet te allen tijde in veiligheid worden gebracht. Ook als één van de beveiligers tijdens een aanval ‘sneuvelt’ gaat de rest door. Maar eigenlijk mag het zover niet komen. Voorkomen is het woord waar alles om draait. ‘Als de boel uit de hand loopt, heb je als bodyguard gefaald’, weet Kloese.

Bodyguard, het ultieme beroep voor macho’s die graag in het middelpunt staan? Het tegendeel is waar stelt Attila de Hongaar, die menig pop- en filmster tot zijn klant mocht rekenen, is bepaald niet het prototype van een spierbundel (al dan niet met kaalgeschoren hoofd). Tenger van stuk en toch uitgeroepen tot de beste bodyguard van de wereld. ‘Schakel je ego uit. Ik ben slechts een taxichauffeur maar wel een hele goede. Het gaat om kleine technische en tactische verbeteringen. Je moet slim zijn. Elke dag leer je iets nieuws en door alsmaar te blijven trainen, maak je je die nieuwe vaardigheden eigen. En komt het tot een aanslag dan heb je niets aan theoretische kennis. Dan moet je automatisch reageren, de juiste dingen doen.’

De aankomende bodyguards doorlopen in teamverband het hele programma. Ook theorielessen. Altijd handig om te weten wat je moet doen als de VIP wordt gestoken met een mes of geraakt wordt door een kogel (als het de beveiliger niet gelukt is zich in de baan van de kogel te werpen). ‘Natuurlijk moet je voor de kogel kiezen, maar alleen als het niet anders kan. Beter is natuurlijk de aanvaller voortijdig uit te schakelen of het hem onmogelijk te maken de aanval uit te voeren. Het is de bedoeling steeds beter te worden en de aanvaller altijd tenminste één stap voor te zijn. En ach, één kogel betekent lang niet altijd de dood. Als je je hart en hoofd maar afschermt. De rest kan worden gerepareerd’, spreekt Attila uit ervaring.

Terugkijkend op de twee weken durende training in Drenthe zegt hij: Er zitten heel goede jongens tussen. Ze hebben de basis nu te pakken en kunnen plaats nemen achter het schaakbord. Vanuit deze basis kunnen ze het vak echt leren: altijd zoveel mogelijk stappen vooruit denken en kijken.’

Geweld is voor bodyguards het laatste redmiddel. En dat zou in de hele beveiligingswereld zo moeten zijn, beaamt Frank Philipoom, de Nederlandse vertegenwoordiger van de IBSSA en andere hoofddocent van de opleiding in zijn specialiteit als Ph.D / Master Teacher Security & Protection Sciences en Master Teacher Krav Maga & Close Quarter Combat. ‘Als je je winkel laat beveiligen door een gewapende beveiliger, weet je één ding zeker: de overvaller komt terug met nog meer wapens.’

De cursisten hebben in extreme omstandigheden bij Dibo in Emmen achter het stuur van een auto gezeten. Want hoe dan ook, de VIP moet altijd zo snel mogelijk naar een veiliger plek worden gebracht. In Assen zijn ze daadwerkelijk aangevallen. Er werd geschoten met verfballetjes. De druk in de pistolen was behoorlijk opgevoerd en aan de verfvlekken kon precies worden afgelezen wie de kogel had ontvangen: de VIP of de bodyguard? In Duitsland werd geschoten met niet van echt te onderscheiden Glocks en Beretta’s. ‘Deze wapens zijn verboden in Nederland, daarom zijn we uitgeweken naar Duitsland’, zegt Bos. Bij de oosterburen moesten de deelnemers een VIP afleveren bij een door bossen omgeven landhuis. Volop mogelijkheden voor een aanval en aldus geschiedde. ‘Ja, hier zijn mensen gestorven’, lacht Bos.

Henry Willems uit Assen heeft jarenlang gewacht op deze opleiding. ‘Na twee weken ben ik helemaal naar de kloten, maar het was super. Mensen die zeggen dat het werk van een bodyguard iets is voor vechtjassen hebben het helemaal mis. Er komt zoveel meer bij kijken, juist om te voorkomen dat je moet vechten.’